We zitten momenteel in de laatste fase van de overname. Hierdoor kun je binnenkort gewoon weer de mestonderzoeken van je paard bij Paard & Mestonderzoek bestellen. Voor jou als klant van Paard & Mestonderzoek verandert er gelukkig niet veel! Paard & Mestonderzoek gaat door met het uitvoeren van mestonderzoeken van je paard, waarna het vertrouwde rapport met advies volgt. Wij zijn hier heel enthousiast over en hebben het volste vertrouwen in onze overnamekandidaat.

Ben je benieuwd naar de laatste ontwikkelingen, volg dan zeker onze socials! Hier houden we je up to date met betrekking tot de overname en wanneer het bestellen van mestonderzoeken weer mogelijk is!

Tot snel!

The post Overnamekandidaat gevonden! first appeared on Paard en Mestonderzoek.

Zo zijn er tal van voorbeelden waarbij paarden een worminfectie hebben, maar niet het juiste middel krijgen toegediend. Dat kan komen omdat er bijvoorbeeld geen mestonderzoek is gedaan en er dus helemaal niet bekend is van welke parasiet het paard last heeft, of omdat er onterecht gedacht wordt dat een middel wel werkzaam is tegen de betreffende parasiet, of dat er wormkuren zijn die overal tegen werken.

Er zijn geen wormmiddelen die werkzaam zijn tegen alle voorkomende wormen bij paarden
Hierboven stipten wij het al even aan; er wordt soms onterecht gedacht dat er wormkuren zouden zijn die werkzaam zijn tegen alle wormen bij paarden. In de praktijk is dat echter niet zo. Er is veel resistentie bekend, waardoor wormmiddelen die eerst wel werkten tegen bepaalde wormen, nu niet meer effectief zijn, of slechts zeer beperkt. Dat kan zelfs regionaal verschillen. Dat is meteen ook een van de belangrijkste redenen waarom wij bij HippoSupport het zo belangrijk vinden dat de eigen dierenarts betrokken is bij het wormmanagement van paarden. Die kent namelijk de specifieke regionale stand van zaken over welke wormmiddelen (nog) wel werken bij sommige wormen.

Welke wormmiddelen werken dan (nog) wel tegen welke wormen?
Bij Paard & Mestonderzoek vinden wij het belangrijk dat de paardeneigenaar en de eigen dierenarts goed inhoudelijk van gedachten kunnen wisselen over het wormmanagement van het paard, om zo te komen tot de beste aanpak in de strijd tegen parasieten; welk wormmiddel is het meest geschikt op basis van de aangetoonde infectie, de historie van het paard en de betreffende omstandigheden. En zoals gezegd; niet ieder middel is (voldoende) effectief tegen iedere worm. In het onderstaande overzicht is weergegeven in welke mate de verschillende wormmiddelen werkzaam zijn tegen de verschillende parasieten. Het is belangrijk om hierbij in het achterhoofd te houden dat dit kan veranderen in de tijd als er meer resistentie ontstaat.

In het overzicht zijn bovenaan de verschillende werkzame stoffen opgenomen, met daaronder enkele (van de meest voorkomende) merknamen. Let op; de lijst met merknamen is niet uitputtend). Om het onderstaande overzicht in het juiste perspectief te zetten; dit overzicht mag absoluut niet gezien worden als een wormbestrijdingsadvies van Paard & Mestonderzoek, maar is simpelweg een weergave van de op dit moment bekende werkzaamheid van de verschillende wormmiddelen tegen de verschillende parasieten. De bron voor deze informatie is www.parasietenwijzer.nl. In Nederland is het bij wet zo geregeld dat alleen dierenartsen die minimaal 1 keer per jaar een paard (en de locatie waar het gehouden wordt) zien, een wormbestrijdingsadvies en een wormkuur mogen verstrekken. Ga daarom altijd naar je eigen dierenarts.

(Bron: M.A. Taylor, R.L. Coop, R.L. Wall (2007), Veterinary Parasitology, Parasietenwijzer.nl

*1 Equest mag niet toegediend worden aan veulens jonger dan 4 maanden
*2 Equest Pramox mag niet toegediend worden aan veulens jonger dan 6 1/2 maand
*3 Voor een hoge effectiviteit tegen larvale stadia (slijmvlies of migrerend) wordt wel aangeraden om 5 dagen achtereen te behandelen.

METEN = WETEN, controleer de effectiviteit van de kuur
Om schijnzekerheid te voorkomen, raden wij altijd aan om een controle te doen op de effectiviteit van de wormkuur. Dit kan door middel van de zogeheten Fecal Egg Count Reduction Test (FECRT). Uitgangspunt is hierbij de wormeitelling vóór het toedienen van de wormkuur en vervolgens wordt er 2 weken na het toedienen van de wormkuur opnieuw mestonderzoek gedaan. De EPG dient met minimaal 95% te zijn afgenomen om te kunnen spreken van een kuur die voldoende effectief is geweest.

The post Welke wormmiddelen werken tegen welke wormen? first appeared on Paard en Mestonderzoek.

The post Welke wormsoorten / parasieten kunnen er allemaal gevonden worden met mestonderzoek? first appeared on Paard en Mestonderzoek.

Leverbotinfecties bij paarden komen niet vaak voor. In de meeste gevallen zal dit dus niet nodig zijn. Het is onder bepaalde omstandigheden wel mogelijk dat een paard een leverbotinfecties heeft.

Om te beginnen komt de leverbot hoofdzakelijk voor op natte, waterrijke weides met sloten en/of waterpartijen, waar ook nog eens andere grazers op zijn geweest zoals schapen en koeien. Dat zijn gastheren voor de leverbot. Het paard is eigenlijk helemaal geen bijzonder geschikte gastheer voor de leverbot. Bij een gezond paard zal de leverbot zijn cyclus normaal gesproken ook niet kunnen voltooien. Als paarden last hebben van een verminderde weerstand én gehouden worden onder omstandigheden die passen bij de leverbot, dan bestaat er een risico op een leverbotinfectie. In zo`n situatie zit het paard vaak niet zo lekker in zijn vel, is mager, heeft een doffe vacht en een slechte conditie. Vaak heeft het paard dan ook last van andere worminfecties waardoor de leverbot mogelijk over het hoofd wordt gezien. Staat jouw paard dus op zo`n natte weide, komen er ook andere grazers op die weide en vertoont jouw paard de hiervoor genoemde symptomen, dan zou is het raadzaam om een aanvullend mestonderzoek naar leverbot te laten doen. Paard & Mestonderzoek kan dit voor je uitvoeren.

Het is altijd raadzaam het vermoeden van leverbot en de uitslag van het onderzoek met je dierenarts te delen.

The post Moet ik mijn paard ook regelmatig checken op leverbot? first appeared on Paard en Mestonderzoek.

The post Hoeveel mest moet ik opsturen voor onderzoek? first appeared on Paard en Mestonderzoek.

Kort gezegd betekent resistentie dat de beschikbare ontwormmiddelen niet meer (zo goed) werken tegen de wormen als dat ze zouden moeten doen. Het zijn dus de wormen die resistent zijn en niet het paard, zoals regelmatig te horen valt in paardenland. Dit komt doordat de wormen zich zó hebben ontwikkeld, dat er weerstand is ontstaan tegen het gebruikte ontwormmiddel. Dit is goed te vergelijken met de evolutietheorie van Darwin.

Volgens de evolutietheorie van Darwin zijn het niet de sterkste of meest intelligente soorten die overleven, maar zijn het juist de soorten die zich het beste kunnen aanpassen aan verandering die zullen overleven. Als we dat door vertalen naar de wormen in onze paarden, dan zijn het dus de wormen die zich het beste kunnen aanpassen aan veranderingen in hun leefomstandigheden die overleven. Dat houdt dus in dat zij zich het beste aan kunnen passen zodat de wormkuur minder giftig voor hun is. De eigenschap dat de gebruikte wormkuur minder giftig voor ze is, geven de wormen door aan hun nakomelingen, waardoor ze generatie na generatie steeds beter tegen het gebruikte gif kunnen.

Het ontstaan van resistentie bij wormen in 10 stappen uitgelegd

Aan de hand van het onderstaande plaatje zullen we proberen uit te leggen hoe de wormen deze weerstand voor ontwormmiddelen kunnen ontwikkelen.

1. Bij de start van het verhaal wordt een normale wormbesmetting weergegeven. Deze wormbesmetting bestaat uit een enkele “ boze worm” met de R op zijn borst en voor de rest allemaal gewone wormen.
2. Het paard wordt blind ontwormd met wormmiddel “X”.
3. Na toedienen van wormmiddel “X”, zijn de meeste wormen verdwenen. Als je goed kijkt zie je alleen wel dat er van de boze familie wormen, meer wormen zijn overgebleven dan van de gewone familie. Doordat er geen mestonderzoek wordt gedaan, weet de eigenaar niet dat niet alle wormen zijn verdwenen en de wormkuur dus niet effectief genoeg geweest is.
4. Ondertussen planten de wormen zich weer voort zoals je rechts onderin het plaatsje kunt zien.
5. Doordat er meer boze wormen zijn, komen er dus met de voortplanting ook meer boze wormen bij en minder van de gewone wormen.
6. De eigenaar kiest ervoor het paard op regelmatige basis te ontwormen en zal het paard nogmaals met ontwormmiddel “X” ontwormen na een aantal weken.
7. Na toediening van deze ontworming zijn er weer een aantal wormen dood, allemaal van de gewone wormfamilie. Van de boze wormen zijn er weer een aantal wormen die het ontwormmiddel “X” overleefd hebben en deze keer meer dan de vorige keer.
8. Deze wormen planten zich weer voort, waarbij er nu dus sprake is van alleen maar boze wormen.
9. Er is nu een wormbesmetting met alleen nog maar wormen over van de boze wormfamilie
10. Wormmiddel “X” werkt nu helemaal niet meer, omdat de boze wormfamilie RESISTENT is geworden voor wormmiddel “X”!

Hoe ontstaat resistentie?
Het proces waardoor resistentie ontstaat (Survival of the fittest, of de evolutietheorie) is onderdeel van het bestaan van iedere soort en onderdeel van natuurlijke selectie. Het is dus eigenlijk gewoon de aard van het beestje. Je ziet dit verschijnsel ook in heel veel andere situaties, denk aan resistentie tegen antibiotica, rattengif wat niet meer zo goed werkzaam is etc. Resistentie is dus nooit helemaal te voorkomen. We kunnen de ontwikkeling van resistentie wel vertragen!

Hoe kan resistentie zoveel mogelijk voorkomen of vertraagd worden?
Het is belangrijk dat er altijd voldoende gedoseerd wordt van het ontwormmiddel. Geef je te weinig ontwormmiddel, dan is de kans groter dat er wormen overleven die hierdoor weerstand kunnen opbouwen tegen het gif (ze passen zich aan aan de omstandigheden). Vergelijk dit maar met een inenting; een lage dosering virus geeft het lijf de gelegenheid weerstand op te bouwen op het moment dat er een grotere aanval komt van datzelfde virus.

Daarnaast is het essentieel om de wormen minder vaak bloot te stellen aan het gif, dan kunnen zij zich hier ook minder snel aan aanpassen. Ontwormen op basis van mestonderzoek bij paarden is daarom aan te raden in plaats van het standaard iedere 6 tot 8 weken ontwormen wat we vroeger deden. Dit betekent dus niet dat je nooit meer een ontwormmiddel gebruikt, maar wel dat je minder vaak ontwormt, en ook meer gericht kunt ontwormen op de gevonden soort wormeitjes. Zo voorkom je dat je een middel gebruikt waarvan al is aangetoond dat het voor een bepaald soort wormen minder effectief zal zijn. Hierbij is het zeker van belang om te controleren dat je middel effectief is geweest, dit doe je door een mestonderzoek uit te voeren 2 weken na het toedienen van een ontwormmiddel.

Het is ook zeer belangrijk om ook de infectie druk buiten het paard zo laag mogelijk te houden. Een goed weidebeleid is hiervoor essentieel. Bij een goede weidebeleid wordt mest uit de weides gehaald, wordt regelmatig het gras gemaaid en gesleept en worden de paarden, indien mogelijk,  regelmatig verweid naar een zogenaamd “schoon weiland”. Een “schoon weiland” is een weide waar al geruime tijd geen paarden hebben gelopen. Door eerst mestonderzoek te doen voordat paarden op een schoon stuk weide worden geplaatst zorg je ook dat de besmetting op die weide laag blijft.

The post Hoe werkt resistentie eigenlijk? first appeared on Paard en Mestonderzoek.

Welzijnsprobleem
Iedere paardeneigenaar wil natuurlijk het beste voor zijn paard! Waarschijnlijk is juist dat dé oorzaak van het vaker voorkomen van problemen door zand in de darmen bij paarden. Paarden worden tegenwoordig steeds minder op stal gehouden, en staan steeds vaker buiten. De paarden staan vaker op schrale weides en zandpaddocks om een overvloed aan voedingsstoffen te voorkomen. Omdat we de paarden tegenwoordig wel graag de hele dag ruwvoer willen aanbieden, dus ook als ze buiten staan, wordt er in veel gevallen dagelijks hooi op de schrale weide of paddock gevoerd. Het voeren van hooi op een korte weide of in de paddock verhoogt het risico van zandopname bij paarden. Het is dus zeer aannemelijk dat de toenemende zandproblemen hierdoor veroorzaakt worden.

Vooral aan het einde van het weide seizoen
Bij Paard & Mestonderzoek onderzoeken wij alle monsters die binnen komen als service op de aanwezigheid van zand. In de afgelopen weken zien wij weer steeds vaker zand in de monsters. Het korter wordende gras aan het einde van het zomer seizoen, en het verhuizen van de weide naar de paddocks voor de winter, speelt hier waarschijnlijk een belangrijke rol.

Zand “eten”
Het kan ook zijn dat je jouw paard soms ook zand ziet eten of likken. In dat geval is er iets anders aan de hand. Het kan zijn dat er sprake is van verveling, maar in de meeste gevallen gaat het om een mineralen tekort. In het zand zitten mineralen en op die manier krijgen ze deze binnen.

Probleem serieus nemen
Zand in de darmen van het paard is een probleem dat niet onderschat moet worden. Als het zand zich gaat ophopen in de darmen (dikke darm) kan dit de darmen ernstig beschadigen. De darmbewegingen zullen slechter worden door opgehoopt zand, waardoor er zich weer makkelijker nog meer zand ophoopt. Een neergaande spiraal die zeer ernstig is. Zand in de darmen van het paard kan voor ernstige en zelfs levensgevaarlijke situaties zorgen.

Voorkomen is beter dan genezen
Het is belangrijk de oorzaken van het binnen krijgen van zand te achterhalen. Op de schrale weide blijven de paarden aan het korte gras eten, waarmee ze zand binnen kunnen krijgen. Op de paddock kan het zijn dat de paarden direct van het zand gevoerd krijgen, of gemorst hooi van de zandgrond opeten. Moeten de paarden dan maar weer meer op stal staan en alleen op stal eten? Nee, dat is niet de meest paardvriendelijke oplossing natuurlijk. En gelukkig zijn er nog een heel aantal andere maatregelen die je kunt nemen.
Er zijn handige voersystemen om het morsen van hooi op de zandbodem zoveel mogelijk tegen te gaan. Maar iedere paardenhouder weet hoe lastig het is om paarden te leren netjes (met mes en vork) te eten. Hoe goed je ook je best doet er belanden altijd plukken hooi naast het voersysteem, deze restjes eten de paarden later weer op. Kijk daarom ook eens kritisch waar het eventueel gemorst hooi terecht komt. Het is verstandig de ruimte rondom het voersysteem zandvrijhouden door de verharden of bijvoorbeeld rubberen matten neer te leggen.
Een hooinet of voersysteem op een verharde uitloop die goed zandvrij gehouden wordt kan al een mooie verbetering zijn. Daarnaast kun je een hooinet ook nog boven een groot voerkrat hangen zodat daar het (meeste) gemorste hooi invalt.
Het is belangrijk te realiseren dat deze maatregelen om te voorkomen dat het paard zand binnen krijgt, noodzakelijk zijn om problemen te voorkomen. Maatregelen om zand af te voeren uit de darmen van het paard zijn nooit een oplossing als er niet iets aan de oorzaak wordt gedaan.

Wanneer het gaat om het eten van zand, dan zou het kunnen helpen om een liksteen op te hangen. Als er al een liksteen aangeboden wordt, dan kan het verstandig zijn om te kijken of een liksteen met een andere mineralensamenstelling wel helpt.

Maatregelen als je paard zand in de darmen heeft
Het belangrijk om te weten wat je zelf kunt doen om je paard te helpen eventueel binnen gekregen zand weer af te voeren. Er bestaan middelen die een zandafvoerend effect hebben in de darmen van het paard. Een stof die hiervoor veel wordt gebruikt, en goed werkzaam lijkt te zijn in praktijk, is Psyllium (zaad of husk). Psyllium vormt een soort slijmerig substantie waar het zand zich aanbind en werkt laxerend. Op die manier wordt zand, na het voeren van psyllium, naar buiten afgevoerd. Psyllium kan ook gecombineerd worden met pre/probiotica, Magnesium Sulfaat of oliën. Er zijn verschillende aantal artikelen die erop wijzen dat deze stoffen elkaars werkzaamheid kunnen versterken (Landes et al 2008; Niinistö et al 2014 en Hotwagner en Iben 2007). De oliën en Magnesium Sulfaat zorgen waarschijnlijk voor een extra laxerend effect, waar de pre/probiotica de darmen zullen ondersteunen in hun herstel en daarmee de darmbewegingen wellicht sneller normaliseren. Het is goed om je te realiseren dat niet altijd alle paarden goed zand afvoeren door het geven van een psyllium kuur. Neem daarom zandopname serieus en probeer dit vooral te voorkomen.

Psyllium
Wie het internet afstruint komt verschillende adviezen tegen over het gebruik van psyllium. Aangezien de werking van psyllium in de darmen van het paard nog lang niet volledig begrepen en onderzocht is, is het moeilijk om hier duidelijk waar- en onwaarheden van elkaar te onderscheiden. Een aantal feitjes op een rij:

• Psyllium kan worden afgebroken in de darmen van het paard en daardoor zijn werkzaamheid verliezen. Om deze reden kan het verstandig zijn psyllium niet nat te maken voor het voeren.
• Psyllium werkt laxerend, hierdoor kan opname van andere voedingsstoffen verminderd worden. Daarnaast wennen de darmen ook aan psyllium waardoor ze het beter/makkelijker gaan afbreken als het regelmatig gevoerd wordt. Om deze redenen wordt aangeraden maximaal 1 keer maand een psyllium kuur te geven aan je paard.
• Psyllium is er in verschillende vormen; zaad, husk en poeder. Het is niet aangetoond welke vorm beter werkt. Het zaadje wordt wellicht moeilijker afgebroken en blijft daarmee langer werkzaam in het maagdarmkanaal. Aan de andere kant vormen de fijnere vormen (husk en poeder) en grotere massa doordat er meer vocht wordt opgenomen.

Altijd alert zijn op symptomen
Vertoont je paard symptomen van koliek, dunne ontlasting en vermagering, raadpleeg dan altijd een dierenarts! Geef daarbij altijd duidelijk aan of je paard eventueel zand binnen heeft kunnen krijgen ondanks alle preventieve maatregelen die je hebt genomen.

The post Zand in de mest (en darmen) first appeared on Paard en Mestonderzoek.

Tijdens veel evenementen spreken wij mensen over de manier waarop zij omgaan met ontwormen en mestonderzoek. Als wij dan vragen of ze al mestonderzoek doen, krijgen wij nog wel eens het antwoord; “Nee hoor, ik ontworm om de zoveel tijd”. Er lijkt een structurele misvatting te zijn ontstaan dat het doen van mestonderzoek gelijk staat aan niet-ontwormen. In dit artikel zullen we daar

verder op in gaan. Niet om de mensen die geen mestonderzoek willen doen over te halen dit wél te doen, maar om er voor te zorgen dat het besluit om geen mestonderzoek te doen is gebaseerd op de juiste argumenten.

Wat is (goed) mestonderzoek?
Misschien is het goed om eerst aan te geven wat in onze ogen goed mestonderzoek is. Wij zijn van mening dat juist het regelmatig doen van mestonderzoek een belangrijk onderdeel is van het totale wormmanagement. Met regelmatig bedoelen wij dat er meerdere keren per jaar standaard mestonderzoek wordt gedaan naar de meest voorkomende wormsoorten (bloedworm, spoelworm, lintworm en veulenworm) en dat er, indien daar aanleiding toe is, aanvullend mestonderzoek gedaan wordt naar longworm, leverbot en/of aarsworm. Het regelmatig doen van mestonderzoek helpt de paardeneigenaar om in goed overleg met de dierenarts gericht (tegen de juiste wormsoort) en op het juiste moment te ontwormen. Hoe vaak er per jaar mestonderzoek gedaan zou moeten worden, hangt af van verschillende factoren zoals leeftijd van het paard, stabiliteit van de kudde, komt een paard op vreemd terrein, hoe is het gesteld met de natuurlijke weerstand en de individuele gevoeligheid van het paard en worden er preventieve maatregelen genomen.

Wat is mestonderzoek niet?

• Van mestonderzoek gaan geen wormen dood, het is dus niet in plaats van ontwormin
• Mestonderzoek is niet per definitie een goedkoop alternatief voor blind ontwormen
• 1 mestonderzoek = geen mestonderzoek

Hoe kan mestonderzoek zinnig zijn als ik toch regelmatig wil (moet) blijven ontwormen?
Er zijn omstandigheden waardoor er, al dan niet in overleg met de dierenarts, toch voor regelmatig ontwormen gekozen wordt. Ook dan is mestonderzoek doen zinnig. Mestonderzoek kan boven alles een goede indicatie geven wat de meest geschikte wormkuur voor je paard zou kunnen zijn op dat moment. Als het paard bijvoorbeeld een spoelworminfectie heeft, zal de dierenarts kiezen voor een andere wormkuur dan wanneer er sprake is van een bloedworminfectie. Maar ook de mate van infectie kan de keuze voor een middel beïnvloeden. Bij een heel lichte bloedworminfectie zou de dierenarts voor een ander middel kunnen kiezen dan bij een hele zware bloedworminfectie. Daarnaast kan het moment van ontwormen beter getimed worden. Als na de vorige ontworming nog geen wormeitjes worden aangetroffen (en er dus geen volwassen wormen zijn die eitjes leggen) zou het raadzaam kunnen zijn om nog een paar weken te wachten tot er een infectie is en er wel aanleiding voor is. Op die manier ben je wel op tijd om een eventuele (her)infectie op tijd aan te pakken, maar “schiet” je niet mis door te ontwormen wanneer hier geen aanleiding voor is. Een bijkomend voordeel van het doen van regelmatig mestonderzoek dat je de gevoeligheid van je paard voor een worminfectie beter leert kennen. In de afgelopen jaren is het duidelijk geworden dat niet ieder paard even gevoelig is voor wormen. Als er 1 paard in een kudde staat met een zware worminfectie wil dat niet zeggen dat ze allemaal deze infectie hebben. In dit artikel kun je meer lezen over de de eigen weerstand van het paard.

Kortom ook voor paardeneigenaren die regelmatig willen blijven ontwormen, is het regelmatig uitvoeren van mestonderzoek zinnig om effectief met het wormmanagement om te gaan.

The post Mestonderzoek doen betekent niet dat je niet ontwormd first appeared on Paard en Mestonderzoek.

Als je paard op een (nieuwe) pensionstal komt te staan, zijn er verschillende factoren waar je rekening mee moet houden. Natuurlijk zijn er zaken waar de meeste paardeneigenaren wel aan denken zoals; krijgt het paard de beweging/weidegang die ik wil voor mijn paard, voldoet de stal aan mijn eisen, wordt er voldoende en de juiste bodembedekking gebruikt, hoe is het gesteld met de kwaliteit en hoeveelheid van het aangeboden ruwvoer, en is het een “doe-het-zelf” stal, of is het all-inclusive?

Afhankelijk van het type ruiter dat je bent spelen er natuurlijk ook andere zaken mee; zijn er goede uitrijdmogelijkheden dichtbij? Is er een buiten en/of binnen rijbak? Is er een longeercirkel of misschien zelfs een stapmolen? Uiteindelijk wil je natuurlijk het beste voor het welzijn van het paard en jezelf. Maar er is 1 belangrijk onderwerp dat wel wat meer aandacht zou mogen hebben en dat is het hoe het gesteld is met het wormmanagement. Hoe meer paarden er bij elkaar staan, des te belangrijker het wormmanagement wordt. De paarden worden immers in potentie aan grotere risico’s blootgesteld. Waar moet je op letten om er zeker van te zijn dat je ook op dit gebied het beste kiest voor het welzijn van jouw paard?

Beschikt de stal over een wormmanagement programma?
De belangrijkste vraag die je beantwoord wilt zien is; beschikt de stal over een wormmanagement programma dat gedurende het jaar structureel wordt uitgevoerd? En dan wil je natuurlijk ook weten hoe het gesteld is met de kennis van de staleigenaar van de verschillende wormsoorten bij paarden, hun cyclus, de infectierisico’s, resistentieroblematiek, kennis van mogelijke preventieve maatregelen en de juiste aanpak om wormen te bestrijden en zoveel mogelijk te voorkomen. Óf maakt de staleigenaar voor het wormmanagement gebruik van de expertise van gespecialiseerde laboratoria zoals HippoSupport?

Wormmanagement dat gebaseerd is op de traditionele opvattingen van meerdere keren per jaar blind ontwormen, zijn nadelig voor het welzijn van het paard. Ze worden immers bloot gesteld aan chemicaliën die ze in veel gevallen helemaal niet nodig hebben en het werkt wormresistentie in de hand. Uit de praktijkcijfers van HippoSupport blijkt dat maar liefst 81% van de paarden onnodig ontwormd wordt wanneer er geen mestonderzoek wordt gedaan. De laatste decennia van blind ontwormen hebben er voor gezorgd dat veel wormen resistent zijn tegen bepaalde wormmiddelen. Daarnaast zorgt wormmanagement dat gebaseerd is op blind ontwormen voor schijnveiligheid. Zonder mestonderzoek weet je nooit of je wormmanagement wel voldoende effectief is. Je loopt potentieel dus een enorm risico, zonder dat je het weet en erger nog, er zelfs vanuit gaat dat je het juiste doet voor het welzijn van je paard.

Een stal waar helemaal geen wormmanagement programma geïmplementeerd is, brengt extra grote risico’s met zich mee, omdat eventuele worminfecties niet bekend zijn en door dat ze niet behandeld worden, ook nog eens zorgen voor een zware infectiedruk op de beschikbare weides.

Ervaringen uit de praktijk laten zien dat stallen die het wormmanagement baseren op mestonderzoek minder wormkuren in hoeven te zetten, beter in staat zijn om preventieve maatregelen doeltreffend in te zetten en de risico’s op worminfecties beter onder controle zijn. De staleigenaar en paardeneigenaren krijgen daardoor veel meer grip op het wormmanagement en er ontstaat goed inzicht in de natuurlijke weerstand en individuele gevoeligheid van de paarden tegen worminfecties.

Wie is er verantwoordelijk voor het opstellen en uitvoeren van het wormmanagement programma?
In de ideale situatie wordt het wormmanagement programma uitgevoerd door de staleigenaar. Deze zorgt voor het uit laten voeren van de mestonderzoeken, het afstemmen en uit (laten) voeren van de benodigde acties naar aanleiding van de uitslagen en zorgt voor de benodigde wormmiddelen bij de dierenarts. Hierdoor kan op de meest efficiënte manier worden gewerkt én ligt het totale overzicht van de situatie op stal bij 1 persoon. Als de verantwoordelijkheid hiervoor niet bij de staleigenaar ligt, dan is het zeker aan te raden deze in ieder geval bij 1 ander te beleggen en niet bij verschillende mensen.

Hoe wordt er om gegaan met het weidebeleid?
Het weidebeleid is een belangrijk element van het totale wormmanagement. De weide maakt immers een onderdeel uit van de wormcyclus en het is daarmee een van de belangrijkste bronnen voor worminfecties. De focus bij het weidebeleid moet daarom liggen op het zoveel mogelijk doorbreken van de wormcyclus en het voor de wormen zo onaantrekkelijk mogelijk maken van de omstandigheden. Er zijn verschillende preventieve maatregelen die genomen kunnen worden om dit doel te bereiken. De ervaring in de praktijk is dat het vaak een combinatie van factoren is waarmee het beste resultaat behaald wordt.

Stallen waar preventieve maatregelen goed geïmplementeerd zijn kun je herkennen aan weides die netjes kortgemaaid zijn, waar de mest uit verwijderd is, die regelmatig gesleept worden, waar weides regelmatig “rust” krijgen. Ook het laten grazen van bijvoorbeeld schapen is een teken van goed weidebeleid. De paddocks zijn mestvrij en de mesthoop ligt op ruim voldoende afstand van de weides.

Hoewel de weide de belangrijkste bron van infecties is, heeft recent onderzoek uitgewezen dat ook de stal een belangrijke bron van infecties kan zijn. Hier geldt hetzelfde als het weidebeleid; mest en natte plekken regelmatig uit de stal halen en bij voorkeur geen potstallen. Deze kunnen een belangrijke bron van infecties vormen.

Nieuwkomers op stal
Een belangrijke bron van worminfecties, is het introduceren van nieuwe paarden. Bij voorkeur wordt bij nieuwe paarden mestonderzoek gedaan voordat ze op het terrein komen. Als dat niet mogelijk is, dan moeten ze na hun aankomst zoveel mogelijk apart gehouden worden, totdat op basis van mestonderzoek duidelijk is of er sprake is van een worminfectie of niet. Gedurende die tijd moet hun mest strikt verwijderd worden uit de weide en/of de paddock. Pas na het mestonderzoek, en een eventuele behandeling, mogen de nieuwelingen geïntroduceerd worden in de kudde. Het is aan te bevelen om deze periode zo kort mogelijk te houden. HippoSupport streeft er daarom ook naar om uitslagen binnen 24 uur te verstrekken, om daarmee de stress voor het paard en zijn eigenaar tot een minimum te beperken.

The post Gaat je paard naar een nieuwe stal? Denk hier dan aan! first appeared on Paard en Mestonderzoek.

Daar kunnen wij heel kort op antwoorden: wij werken conform het advies van de koepelorganisatie voor dierenartsen (KNMvD) over het uitvoeren van wormonderzoek en het verstrekken van wormbestrijdingsadviezen en wormkuren. Dat is natuurlijk wat te kort door de bocht dus daarom leggen wij het graag uit.

Door decennialang blind te ontwormen, zien veel paardeneigenaren wormmiddelen als een onschuldig middel. Helaas is niets minder waar. Wormmiddelen kunnen bijvoorbeeld de nodige bijwerkingen veroorzaken voor mens en dier, sommige middelen zijn niet geschikt voor (jonge) veulens en huisdieren zoals honden en katten kunnen zeer ernstige bijwerkingen krijgen als zij gemorste wormpasta binnen krijgen. Kortom; het geven van een wormkuur is niet zonder risico’s. Een ander belangrijk aspect als het gaat om het ontwormen, is dat er naast de uitslag van mestonderzoek nog verschillende factoren een rol spelen bij het bepalen welke wormkuur op dat moment het beste is voor het paard. Denk hierbij aan de wormresistentie, de medische historie van het paard, de preventieve maatregelen die genomen worden, de manier waarop het paard gehouden wordt, het weidemanagement, het aantal dieren op de locatie en de wormbelasting. Dit zijn allemaal zaken die alleen op een juiste manier kunnen worden ingeschat door degene die ook daadwerkelijk het paard kent en minimaal 1 keer per jaar ziet; jouw eigen dierenarts.

De koepelorganisatie van dierenartsen (KNMvD) die ook verantwoordelijk is voor het opstellen van richtlijnen voor dierenartsen is hier heel duidelijk in.

Wormonderzoek mag uitgevoerd worden door anderen dan dierenartsen, zij mogen hier echter geen advies aan koppelen. De dierenarts mag de uitslag van deze onderzoeken mee laten wegen in zijn advies, maar hij blijft zelf verantwoordelijk voor de afgifte van zijn medicijnen en de onderbouwing hiervoor.

De dierenarts die ontwormingsmiddelen afgeeft moet op de hoogte zijn van de omstandigheden waaronder de dieren worden gehouden. Hierbij moet gelet worden op de huisvesting, het aantal dieren en de wormbelasting. Afgifte van ontwormingsmiddelen (URA) mag dus niet alleen op basis van mestonderzoek, ook niet wanneer dit is uitgevoerd door anderen dan dierenartsen. Op basis van de combinatie van kennis baseert de dierenarts zijn ontwormingsadvies en geeft hij de ontwormingsmiddelen af. Door het tuchtcollege is in 2011 bepaald dat de dierenarts minimaal eenmaal per jaar een bezoek aan het bedrijf moet afleggen voor afgifte van een URA middel.

De parasietenwijzer geeft handvatten bij ontwormingsadvies. Kijk voor meer informatie op www.parasietenwijzer.nl

Bron: KNMvD 26 april 2016

The post Wie mag er een wormkuur voorschrijven in Nederland? first appeared on Paard en Mestonderzoek.